Gastronomisch stilleven en Goede Smaak, Witlof, Kunst in de Keuken en Samen aan Tafel met Francine Spiering bij Norbert Mergen

Dec 05, 2025

Over het gastronomisch stilleven en goede smaak heb ik laatst mogen vertellen voor de Prominas in Weert. Ook over het belang van de smaken zuur en bitter. Daar kwam ik in mijn overpeinzingen op terug. Toen dacht ik aan mijn stilleven met stronken witlof van Cor Bouter. En het bittertje, dat bij witloof hoort. Liesbeth Hobert wees mij daar altijd op. Zij is van de basisboeken over witloof in België. We hadden het daar altijd over wanneer wij samen aan tafel zaten met onze dierbaren van Freundship! ‘Samen aan tafel’ is ook door verschillende kunstenaars geschilderd. Denk aan Leonard Da Vinci met Het Laatste Avondmaal. Of, want toen ging ik meteen even zoeken, Egon Schiele met zijn vriendentafel of Joop Sjollema met de familiekring. De tafel brengt samen en verbindt. Wie zou niet aan willen schuiven?

Samen aan Tafel met Francine Spiering bij Norbert Mergen

Zoals ik onlangs aan mocht schuiven bij het herfstdiner gekookt door Francine Spiering (van De Ark van de Smaak van Slow Food) bij Norbert Mergen (de grootste kenner van groenten en fruit), die de laatste mooie producten leverde uit zijn uitzonderlijke tuin. Een uitzonderlijke, heerlijke en leerzame belevenis: de locatie, het gezelschap en de maaltijd!

Norbert vertelde over de heerlijkheden, die Francine had bereid:

Welkom met een cocktail met siroop van de bieten rassen Bolivar en Forino. Boekweit poffertjes, romige geitenkaas, wortelloof pesto, wilde rozenbottel coulis: een smaakexplosie.

Voorgerecht: Biet & Boon  Crème van krombekboon (Ark), kievitsboontjes (Ark), gekonfijte bietjes (Forino en Bolivar)

Hoofdgerecht: Blaarkop In De Herfsttuin Stoof van Blaarkop (Ark) van Veld & Beek (lokale biologische boerderij) met het lekkerste uit onze eigen tuin: aardpeer, witte wortel Küttiger, pompoen Marina di Chioggia (dat is de naam in de handel geworden, maar beter is: Barucca of zucca Barucca.), Oca (een aardappelachtig knolletje van een klaverzuring uit de Andes), wortel Scarlet Horn, Taunton Deane Kale (een meerjarige kool, pakweg 2 meter hoog). Met een lepeltje Slow Food Presidium Limburgse Stroop, ambachtelijk gestookt van 60% peren en 40% appels!

Nagerecht: Oh Zo Bloemeezoet Appel Bloemeezoet (Ark) uit Betuwse gaard, walnoten van Veld4 en natuurlijk lekkere room.

Dat is goede smaak: brengt samen en verbindt! Maar ook die smaak van bitter en zuur, die onbewerkte producten! We hebben zelf die keuze! Zelf je eten kiezen is een teken van mondigheid, toch?! Stem met je vork!

Gastronomie en Stillevens: mijn twee-eenheid!

Jullie weten dat gastronomie en stillevens voor mij een twee-eenheid zijn! Daar heb ik vaak over verteld op L1 Radio. Bijvoorbeeld over heerlijk rosé gebakken kalfslever, witloof met een bittertje en een Limburgse Stroop-saus én het fraaie stilleven van Cor Bouter met stronken witloof. Het recept is uit ‘Witloof from Belgium’ en ‘Het ultieme witloofboek’ van mijn goede vriendin Liesbeth Hobert, net als ik een fervent liefhebber van witloof, maar ook van andere lekkere, pure en eerlijke streekproducten. Trouwens in het recept heb ik het over ambachtelijke Limburgse Stroop en die is gestookt van 60% peren en 40% appels!

Bitter en zuur: onmisbaar in ons smaakpalet!

Witloof of Brussels Lof met dat mooie bittertje komt liefst van de volle grond en is dus niet geteeld met hydrocultuur. Dat bittertje is voor de liefhebbers ‘het-je-van-het’.  

Bitter is een essentieel onderdeel van ons smaakpalet. Maar de voedselindustrie richt zich op het verhogen van de productie en uniformiteit en dus niet op onze smaak. Daardoor is een smaakvervlakking gekomen bij de moderne consument. Bitter en zuur verkoopt immers niet. Terwijl die net zorgen voor diepere ervaringen van ons eten. Verder is bitter ook nog heel gezond. We gaan weer bitter leren eten, toch?! Bitter en zuur: onmisbaar in ons smaakpalet!

Cor Bouter en zijn stronken witlof

Het stilleven, dat bij dit gerecht hoort, is van de schilder A.J. van Eijbergen (pseudoniem van Cor Bouter): ‘Stilleven met stronken witlof’. Hij schilderde in de traditie van de Haagsche School.  Veel van zijn werk is geïnspireerd door schilders als Alb. Neuhuys en A.M. Gorter.

Een mooi tafereel om op te hangen bij de eettafel, toch? Belangstelling voor dit smakelijk kunstwerk? Stuur een mailtje henk@kunstindekeuken.nl of bel me : 0031653198929.

 Kijk voor het recept op:

https://www.l1.nl/nieuws/2378350/recept-kalfslever-met-witloof-peertjes-en-limburgse-stroopsaus